
Gutxienez 25 gudariren gorpuzkiak aurkitu dituzte Zornotzako hilerrian
Aktualitatea, Memoria-n argitaratua | Etiketak: Guda zibila, Memoria
Iñakiri berandu!
Nahiz zulo haietatik zure borondatez
ibili ez izana
Nahiz zuri ez garaiz ez aurpegiz
partekatu jakin ez izana
Nahiz zurekin ez egon hainbeteko
denborako zure berriro etortzeetan
Nahiz mendiko ibilalditxoetan
edo mahaiko inguruetan
berriro ibili ez izana
Nahiz guzti hoiek eta gainontzeko
akordu eta bete ezindakoak
Nahieza ororen gainetik
Nire akordu eta bihotzean zagoz beti
Beti proiektu berrien
beste lagun, leku
Beti onura txarrenetik
Beti bihar bat
Beti hau amaitu da!
Beti gure nahiezatik
Zuretzat Iñaki
Gora Euskadi askatuta!
A pesar de que nunca tuviste
que pasar por aquel hotel
A pesar de que, seguro, no te lo supe decir
claramente y a tiempo
A pesar de no haberte visitado
en tus largas conlecencias
A pesar de no haber repetido juntos
aquellas salidas al monte
o a comer, mayormente
A pesar de todo eso y de más
que recuerdos y objetivos incumplidos
A pesar de todo ese
Mi pesar
Siempre te llevaré en mi recuerdo y
en mi corazón
Siempre con otros planes
otras vidas, otros lugares
Siempre buscando lo bueno en los recuerdos
Siempre diciendo mañana
Siempre ¡ Se acabó!
Siempre a nuestro pesar!
Zuretzat Iñaki eta
Gora Euskadi Askatuta!

Pertsonalak-n argitaratua
Oroitgarriak
BARRENEN BOTATAKOAK
Herritik hirira
Eta berriz herrira
Bizitzaren ildoa
Blai ongarritu duzu
Horra hor atzeko
Ugari, zabal, aberats
Betirako zure uzta
Barren, 2012-01-27
Mundua ez da beti jai,
inoiz tristea ere bai,
baina badira mila motibo
gogoratzeko alai.
Bestela datozen penai
ez diet zurik bota nahi,
ni hiltzen naizen gauean behintzat
egizue lo lasai
Barren 2013-01/18
Bihotzean min dut, min etsia,
negar ixila darion mina.
Maiteñoa non: bi urtez, enarak
etorri garaiez, aldegina.
(Xabier Lizardi, 1930)
Barren 2014-01-16
Lau urtekoa epe hutsala
oroimenak ezin konta ahala
triste bizi naiz eta…
Nahiz eta maittia gurekin
betiko zagozala.
Barren 2016-01-22
Haztea ez da
gauzak
gure atzean uztea,
ahaztea alegia,
gure barnean
gordetzea baizik.
Zurekin hazten jarraitzen dugu
Etxekoak
Barren, 2017-01-20
Maite ditut maite
geure bazterrak
lanbroak
izkutatzen dizkidanean
zer izkutatzen duen
ez didanean ikusten uzten
orduan hasten bainaiz
izkutukoa…
nere barruan bizten diren
bazter miresgarriak
ikusten.
(Joxean Artze)
Barren, 2018-01-19
Etxekoak
Beti izango zaitugu gogoan.
Barren, 2019-01-19
Zortzi
Zor
Hor
Urte
Ur
Dira
Zira
Gira
Barren 2020-01-16
Ez nau beldurtzen egunsentian
arnas zuridun izotzak
nun dirudien bizirik gabe
natura zabal hilotzak,
eguzki eder joan guztian
argia baitu bihotzak
eta begien mila ernegai
iraganaren oroitzak.
(Xabier Lete, A. Valverdek eta M. Laboak musikatua)
Barren, 2021-01-15
Nere maitea ez egon sustoz,
biziko gera munduan gustoz.
Palazio bat eginen dugu
sekalez edo lastoz.
Balkona ere basa lizarrez
teilatua belar igarrez.
Ala goizean enkargatu da
Baionako Pierres.
Barren 2022-01-21
Behin atzera begiratuz gero,
Izan dadila atzera oso.
Aurrera jarraitzeko,
zer hobeto
gaztaroko makulua baino.
Barren 2023/01/27
Hor ginan trikuharrian bisitan
Hor zaude zure betikoan, zurean
Orain bi mila urteko haien lez
Gogoratzen zaitugu maitasunez
Barren 2024/01/19
Marikarmen-n argitaratua
Txabi Etxebarrieta, kontakizun partzial baten «kasu paradigmatikoena»
«Bizikidetzaren aurkako erasotzat» jo dute Biktimen Memoriala
Edurne Begiristainek Berrian, 2021eko ekainak 1. Itzulpena Itzultzaile neuronala
Gaur inauguratuko dute ETAren biktimak oroitzeko memoriala, eta elkarte memorialistek salatu dute ikuspegi «diskriminatzailea» duela. Memoria Osoa sareak protesta batera deitu du gaurko
Hoy se inaugura el memorial en recuerdo a las víctimas de ETA y las asociaciones memorialistas denuncian que tiene una visión “discriminatoria”. La red Memoria Integral llama a una protesta para hoy
ETAren biktimen omenezko memorialak gaur eguerdian irekiko ditu ateak, Gasteizen, eta zentro horren aurka agertu da Memoria Osoa, Euskal Herriko elkarte memorialista ugari elkartzen dituen sarea: salatu du biktimak oroitzeko zentroak ikuspegi «diskriminatzailea» duela eta «bizikidetzaren aurkako erasoa» dela. Gune horren edukiari eta helburuari desadostasuna agertzeko protesta egitera deitu ditu herritarrak. Gasteizko Foru plazan izango da bilkura, 12:00etan, biktimen memoriala eraiki duten tokitik metro batzuetara.
Iazko abenduan osatu zuten Euskal Herri osoko hogeitik gora elkarte memorialistak Memoria Osoa sarea, aldarrikatzeko zentro berriak memoria eta giza eskubideen urraketa «ikuspuntu integraletik» landu beharko lukeela. Ordutik, maiz salatu izan dute ETAren biktimen omenezko memorialak ez dituela biktima oro aintzat hartzen, eta, atzo, kritika horiek berretsi zituzten Nerea Martinez eta Josu Ibargutxi sareko kideek, komunikabideen aurrean: «Bizikidetzaren aurkako eraso bat da, planteamendu baztertzaile batean oinarritzen delako». Azpimarratu zuten Euskal Herriaren gatazkaren testuinguruan indarkeria adierazpen ugarik eragin dituztela zauriak, baina zentro berriak kanpoan utzi dituela «estatuaren aparatuek» eragindako milaka biktima.
Biktimak oroitzeko guneak erreferentzia gisa hartu ditu «terrorismoak» 1960tik eragindako biktimak, baina Memoria Osoa sareak uste du data hori diktadura frankistaren erdian aukeratzea «guztiz ausazkoa» dela, eta ez datorrela bat estatuaren indarkeriak lehenago eta beranduago eragindako sufrimenduaren mapan jaso beharreko errealitatearekin. Besteak beste, gogorarazi du garai hartan izan zirela fusilamenduak, epaiketaz kanpoko exekuzioak eta torturak, baina zentro berriak ez diela horiei aipamenik egiten.
Horiek hala, sareko kideek ohartarazi dute memoria kolektiboa «modu zatikatuan» jorratzen duen gune bat irekitzea «arazo bat» dela bizikidetzarako, eta eskatu dute giza eskubideen urraketa guztiak kontuan hartzen dituzten proiektu eta dinamika «eraikitzaileak eta integralak» abian jartzeko. Botere publikoei ere zuzendu zaizkie, «bizikidetza adiskidetsu eta demokratikoa» sustatu dezaten eskatzeko. Elkarte memorialistek uste dute sufrimendu guztiekiko errespetuak eta gertatutako guztiaren memoriak ardaztu behar dutela bizikidetza, eta, horregatik, Eusko Jaurlaritzari, Gasteizko Udalari eta Arabako Aldundiari eskatu diete memorialaren patronatutik irteteko, «zentroak ez duelako bermatzen biktima guztien errekonozimendua».
El memorial en memoria de las víctimas de ETA, que abre sus puertas este mediodía en Vitoria, ha mostrado su rechazo a este centro, la red que agrupa a numerosas asociaciones memorialistas del País Vasco: denuncia que el centro de recuerdo a las víctimas tiene una visión “discriminatoria” y supone “un ataque a la convivencia”. Ha llamado a la ciudadanía a protestar por el contenido y el objetivo de este espacio. La concentración tendrá lugar a las 12:00 horas en la plaza de los Fueros de Vitoria-Gasteiz, a unos metros del lugar donde se ha construido el memorial de las víctimas.
Más de una veintena de asociaciones memorialistas de toda Euskal Herria constituyeron en diciembre del año pasado la red Memoria Integral para reivindicar que el nuevo centro debería trabajar la memoria y la vulneración de los derechos humanos “desde el punto de vista integral”. Desde entonces, han denunciado con frecuencia que el memorial en memoria de las víctimas de ETA no contempla a toda víctima y, ayer, los miembros de la red Nerea Martínez y Josu Ibargutxi reiteraron estas críticas ante los medios de comunicación: “Es un ataque a la convivencia porque se basa en un planteamiento excluyente”. Subrayaron que en el contexto del conflicto del País Vasco han sido numerosas las expresiones de violencia las que han causado las heridas, pero que el nuevo centro ha dejado fuera a miles de víctimas causadas por “aparatos del Estado”.
El espacio de recuerdo a las víctimas ha tomado como referencia a las víctimas causadas por el “terrorismo” desde 1960, pero la red Memoria Completa considera que la elección de esta fecha en medio de la dictadura franquista es “totalmente aleatoria” y no se corresponde con la realidad que debe recogerse en el mapa del sufrimiento provocado tarde y temprano por la violencia del Estado. Entre otras cosas, recuerda que en aquella época hubo fusilamientos, ejecuciones extrajudiciales y torturas, pero el nuevo centro no hace mención a ellas.
Así, los miembros de la red han advertido de que la apertura de un espacio que aborde “de forma fragmentada” la memoria colectiva es “un problema” para la convivencia y han pedido que se pongan en marcha proyectos y dinámicas “constructivas e integrales” que tengan en cuenta todas las vulneraciones de derechos humanos. También se han dirigido a los poderes públicos para pedirles que promuevan “una convivencia amistosa y democrática”. Las asociaciones memorialistas creen que el respeto a todos los sufrimientos y la memoria de todo lo ocurrido deben centrar la convivencia, por lo que piden al Gobierno Vasco, al Ayuntamiento de Vitoria y a la Diputación de Álava que salgan del patronato del memorial porque “el centro no garantiza el reconocimiento de todas las víctimas”.
Informazio gehiago
Aktualitatea-n argitaratua | Etiketak: bizikidetza, Memoria, memoriala
RAMON EL DEL BOMBO
AQUEL QUE TOCA EL BOMBO
SE LLAMA DON RAMÓN
Y TIENE LA NARIZ
COMO UN TRONCHO DE COL
FUE PARIENTE
DE UN INDIO DEL ORIENTE
QUE TENIA
SEI ILERAS DE DIENTES
FUE CAZADOR
ALLÁ EN FERNANDO PO MENUDA LA FAMILIA QUE TENIA DON RAMÓN
Canción popular (¿)
Recogida en la familia Aurtenetxe Zalbidea
Kantuak-n argitaratua
SAN JUAN ANTEPORTALETAÑAN
San Juan Anteportaletañan
Larunbat arratsaldian
Ama atso tronpeta joten
Motroilo baten gainian
Urra, Urra, Urrra, San Juanetan
Dantza egin dugu Enparantzetan
(edo Bart baratzetan”)
Oharrak: Buruz Maria Marcó kantatzen zuenetik hartuta. Herri kantua jasota dago: https://eusko-ikaskuntza.eus/eu/dokumentu-fondoa/euskal-kantutegia/ab-5019/
Ba dago Eskoriatza ondoan (Mebiola inguruan) San juan Txiki izena duen ermita bat San Juan ante porta letaña deitzen dutena: https://eu.wikipedia.org/wiki/San_Joan_Txiki. Gure familia Bergaran bizi izandakoa izaki, ermita honekin erlazionatu dugu guk beti kantu hau. Goiko web orri honetan ere aipatzen da kantua.
Kantuak-n argitaratua
ELIZATIKAN KONBENTURAINO
Elizatikan konbenturaino
egin digute galtzada,
azkeneko eguna da eta,
azkeneko eguna da eta,
azkeneko eguna da eta
goazen guztiok dantzara.
Txin-txin txilibitu soinua, txin-txin txilibitu danbolin,
Txin-txin txilibitu soinua, txin-txin txilibitu danbolin,.
Horrela bizi bagina beti,
Horrela bizi bagina beti,
Horrela bizi bagina beti
ondo ginake Kattalin.
Kattalin Katalin maitea!.
Kattalin Katalin ene maitea!.
……………………………………………………………………………………..
Zorioneko danbolin soinu ederra gaztearentzat:
mutilarentzat atsegin ona, baina hobea guretzat.
Txin-txin txilibitu soinua, txin-txin txilibitu danbolin,
horrela bizi bagina beti ondo ginake Kattalin.
Kattalin ene maitea!
Txit poz haundia sentitzen degu gure bihotz barrenean
mutil gazteak jolas onean gurekin dabiltzanean.
Txin-txin txilibitu soinua, txin-txin txilibitu danbolin,
horrela bizi bagina beti ondo ginake Kattalin.
Kattalin ene maitea!
Kattalin ene maitea!.
Plaza Berrian mutil gazteak dantatutzeko gure zai,
zaleturikan gaude gu eta dantzatu gaitian lasai.
Txin-txin txilibitu soinua, txin-txin txilibitu danbolin,
horrela bizi bagina beti ondo ginake Kattalin.
Kattalin ene maitea!
Euskal Herriko soinu alaiak, irrintzi eta algara
pozkidatzera goazen guztiak salto ta brinko plazara.
Txin-txin txilibitu soinua, txin-txin txilibitu danbolin,
horrela bizi bagina beti ondo ginake Kattalin.
Kattalin ene maitea!
Zer atsegina jai artsaldean kontzejuko atarian
alkarturikan gabiltzanean guztiak erokerian.
Txin-txin txilibitu soinua, txin-txin txilibitu danbolin
horrela bizi bagina beti ondo ginake Kattalin.
Kattalin ene maitea!
Anonimoa
Musika: Etxeberria-Gimon
Hitzak eta partitura: https://eusko-ikaskuntza.eus/eu/dokumentu-fondoa/euskal-kantutegia/ab-4947/
Oharrak: Guk etxean lehenego ahapladia baino ez genuen abesten. Errepikapenak ipini ditut etxean egiten genituen beste. Beste datu base batzuetan KATALIN izenarekin agertzen da.
HONDARRETAN
Hondartzan gelditu zan
nire maite lotan
Hondarretan zabalik
Kaia non dan goran.
Itxasoan gelditu
Zan eguzki …
Hondarretan zabalik
Plaia nun dan gora!
OHARRAK: Ez ditut aurkitu ez hitzak ez partiturarik (https://eusko-ikaskuntza.eus/eu/dokumentu-fondoa/euskal-kantutegia/bilatu/) goiko hitzak, beraz, buruz gogoratzen ditudanak dira.
Kaia eta plaia, adibidez, ez ditut argi.
Era berean, “Zan eguzki… hondarretan” errepikatzea leikeena da baina errima horrekin beste zerbait etorriko delakoan nago. “Zan eguzki galdaretan” adibidez.
….
TXERU
Txeru kartzelan dago,
damia kanpoan,
Txeruk gura leukela
ba leuko alboan.
Txeru!
Artakamara, motxoliñoa, domingilloa, laira lon.
Artakamara, motxoliñoa, domingilloa, laira lon.
Informazio gehiago: https://eusko-ikaskuntza.eus/es/fondo-documental/cancionero-vasco/ab-3535/#
Kantuak-n argitaratua
IRUTEN ARI NUZU
IRUTEN ARI NUZU
Iruten ari nuzu, khilua gerrian,
Ardura dudalarik nigarra begian.
Jendek erraiten dute ezkondu ezkondu:
Nik ezdut ezkon minik gezurra diote.
Ezkon-minak dutenak seinale dirade:
Mathel hezurrak seko koloria pherde.
—Jendek erraiten dute hal’eztena franko,
Ene maite pollita, zur’et’enetako.
Ezkontzen balin bazira mariñelarekin
Xardina janen duzu makalluarekin.
Ezkontzen balin bazira mandazainarekin
Arraina janen duzu oliuarekin.
—Anaia, nahi duzuia emazterik erosi:
Baratze kantoinetan sosian hemezortzi.
—Arreba, nahi duzuia gizonik erosi:
Eliza bazterretan bi sosetan zortzi.
Basa-nabartar eta laphurtarrez
J.D.J. Salaberri: Chants populaires du Pays Basque. 187
Kantuak-n argitaratua
Larrinaga
Kartzela, Euskal Presoak, aspalditik datorren arazoa dugu eta jada konponbidean ipini behar dena.
La carcel, los Presos Vascos es un problema que viene de lejos y que hay que solucionar ya.
Pertsonalak-n argitaratua

